धुळे - धुळे हा खान्देशातील एक महत्वाचा जिल्हा म्हणून ओळखला जातो. आजवर हा जिल्हा विकासापासून कोसो दूर राहिला आहे. लोकसभा निवडणुकीच्या निमित्ताने या मतदारसंघातील विविध प्रश्न आणि विकासाचे मुद्दे पुन्हा एकदा चर्चेत आले आहेत. यावेळी या मतदारसंघातून भाजपने पुन्हा एकदा केंद्रीय संरक्षण राज्यमंत्री डॉ. सुभाष भामरे यांना तर काँग्रेसने कुणाल पाटील यांना मैदानात उतरवले आहे. तर या दोघांसमोर भाजपचे बंडखोर आमदार अनिल गोटेंचे आव्हान असणार आहे.
मतदारसंघाची पार्श्वभूमी
१९९६ ते २०१४ पर्यंत सलग १८ वर्ष या धुळे लोकसभा मतदारसंघातून भाजपचे खासदार विजयी झाले आहेत. २०१४ ला शिवसेनेतून भाजपमध्ये गेलेल्या डॉ. सुभाष भामरेंनी शिरपूरच्या अमरीश पटेलांचा पराभव केला होता. २०१४ सालच्या लोकसभा निवडणुकीत डॉ. सुभाष भामरे यांना ५ लाख २९ हजार ४५० मते मिळाली होती. सलग १८ वर्ष भाजपचे उमेदवार या मतदार संघातून विजयी झाले असले तरी आजवर या मतदारसंघात विकास झालेला नाही.
मतदारसंघातील जातीय समीकरणे
धुळे लोकसभा मतदारसंघात जातीय समीकरणांचे अवलोकन केले तर मराठा पाटील समाजाचे सर्वाधिक प्राबल्य दिसते. धुळे लोकसभा मतदार संघाची २००९ साली पुनर्रचना झाल्यानंतर हा मतदार संघ खुला झाला होता. त्याआधी तो आदिवासी संवर्गासाठी राखीव होता. या मतदार संघात २००९ नंतर मोठा बदल झाला. याला मुख्य कारण म्हणजे भाजपने जातीय समीकरणांचा आधार घेत मराठा पाटील समाजाचा उमेदवार देण्यावर भर दिला. मात्र, काँग्रेसने अल्पसंख्यांक समाजाला प्रतिनिधित्व देत उमेदवारी दिली. ही जातीय समीकरणे काँग्रेसच्या पचनी न पडल्याने त्यांना पराभव स्वीकारावा लागला. २००९ साली भाजपने प्रताप सोनवणे आणि २०१४ साली डॉ. सुभाष भामरे यांना उमेदवारी दिली. यावेळी काँग्रेसने शिरपूरचे विधानपरिषदेचे आमदार अमरीश पटेल यांना उमेदवारी दिली. मात्र, जातीय समीकरणांच्या गणितात अमरीश पटेल यांचा पराभव झाला. २००९ साली प्रताप सोनवणे हे १९ हजार ४२९ तर २०१४ साली डॉ सुभाष भामरे हे १ लाख ३० हजार ७२३ मतांनी विजयी झाले होते.
यावेळी होणाऱ्या निवडणुकीत भाजपचे डॉ. सुभाष भामरे हे मराठा समाजाचे उमेदवार आहेत. तर त्यांच्या विरुद्ध पाटील समाजाचे कुणाल पाटील हे उमेदवार आहेत. १० वर्षांनंतर या मतदारसंघात मराठा पाटील समाजाचे २ तुल्यबळ उमेदवार एकमेकांसमोर आले आहेत. या मतदार संघात साडेअठरा लाख मतदार आहेत. त्यापैकी ५ लाख मतदार मराठा- पाटील समाजाचे आहेत. गेल्या निवडणुकीत डॉ भामरे यांना जातीय समीकरणांचा लाभ झाला होता, मात्र यंदा आमदार कुणाल पाटील हे निवडणूक रिंगणात असल्याने मराठा - पाटील समाजाच्या मतविभागणीचा धोका अटळ मानला जात आहे. यामुळे या निवडणुकीत जातीय समीकरणांचा फायदा नेमका कुणाला होणार हे पाहणे महत्वाचे ठरणार आहे.