માનવજાત સમક્ષ આ સહસ્રાબ્દિના સૌથી મોટા પડકારને ફેંકનાર કૉવિડ-૧૯ રોગચાળાને નિયંત્રણમાં લાવવા વિકસાવાયેલી રસીના ઉપયોગમાં આપણે ક્યાં ઊભા છીએ?
જોકે આંકડાઓ એવું કહે છે કે રસીની રીતે, યુએસએ અને યુકે પછી ત્રીજું ભારત ઊભું છે, નજીકથી જોઈએ તો એવું જણાઈ આવે છે કે પ્રગતિ બહુ ધીમી છે. યુએસએમાં રસીના સાડા પાંચ કરોડ ડૉઝ અપાઈ ચૂક્યા છે અને યુકેમાં ૧.૬ કરોડ ડૉઝ લોકોને અપાયા છે. રસી આપવાનું પ્રારંભ કરાયું ત્યારથી એક મહિનો થઈ ગયો હોવા છતાં ભારતમાં માત્ર ૯૦ લાખ ડૉઝ જ અપાયા છે. યુએસએમાં અલગ-અલગ ૧૨ રસીના એક સામટા ૪૮૦ કરોડ ડૉઝ ઉત્પાદન થવા જઈ રહ્યા છે. ભારતમાં અંદાજે ૩૬૦ કરોડ ડૉઝ મેન્યુફૅક્ચર થવાના છે. ઉત્પાદન ક્ષમતા અને ઉપયોગ સ્તર વચ્ચે વ્યાપક અંતર તાત્કાલિક નીતિ નિર્ણયો લેવા માટે આહ્વાન કરે છે.
કેન્દ્રએ રસી માટે તબક્કાવાર કાર્ય યોજનાનું આયોજન કરેલું છે જેની હેઠળ અગ્રણી રહેલા યોદ્ધાઓને રસી ઝુંબેશમાં પહેલી પસંદગી આપવાની હતી. ૫૦ વર્ષથી ઉપરની ઉંમરની વ્યક્તિઓને આવતા મહિને શરૂ થનારા રસીના આગામી તબક્કા દરમિયાન રસીની તક મળવાની છે. જો વર્તમાન ગતિએ પ્રગતિ શરૂ રહેશે તો ગ્રામીણ લોકો સુધી રસી પહોંચતાં ઓછામાં ઓછાં પાંચ વર્ષ નીકળી જશે. જો રસીના ઉત્પાદનના છ મહિનાની અંદર તેનો ઉપયોગ નહીં કરવામાં આવે તો કોરોનાની આ રસીની અસરકારકતા સમાપ્ત થઈ જશે. તેમની આશંકાઓ અને ખચકાટના કારણે પ્રાથમિકતાવાળા વર્ગોના અનેક લોકો રસી મૂકાવા આગળ આવી રહ્યા નથી. સામાન્ય લોકોના મનમાં પણ અનેક શંકાઓ ફરી રહી છે. આ જ સમય છે કે સરકારે જાહેર જાગૃતિ ફેલાવવાની આવશ્યકતા છે કે લાંબી બીમારીવાળી વ્યક્તિઓ પણ રસી મૂકાવી શકે છે. લોકોને જાણ કરાવી જોઈએ કે રસી મૂકાવી એ તેમની સામાજિક જવાબદારી છે.
જે લોકોમાં રોગ સામે પ્રતિકાર ક્ષમતા નબળી છે તેવા કોરોના પીડિતોમાં રોગનું પુનરાવર્તન થવાના દાખલા છે. સેન્ટર ફૉર સેલ્યુલર એન્ડ મૉલિક્યુલર બાયૉલૉજીના તાજા અભ્યાસો સૂચવે છે કે કેટલાકમાં કૉવિડ-૧૯નુો ફરી ચેપ લાગે છે. જર્મની, ફ્રાન્સ, નેધરલેન્ડ્સ અને પૉર્ટુગલ જેવા દેશો ફરીથી ઘર-વાસ (લૉકડાઉન) કરવાનું વિચારી રહ્યા છે. મહારાષ્ટ્ર, કેરળ અને કર્ણાટકમાં આ રોગનું પ્રમાણ ખરેખર આઘાતજનક છે. મુંબઈ જેવા સ્થાનોમાં ઘર-વાસ (લૉકડાઉન) લાદવાની દરખાસ્તો સાવધાની (એલાર્મ) જગાવી રહી છે.